Verzekeringsmakelaar en risicoadviseur Aon organiseerde in 2016 met een aantal partners twee tests met semi-zelfrijdende personenwagens. Op 16 maart 2016 vond de Nationale Platoon Test op de A2 plaats waarbij met 56 semi-zelfrijdende voertuigen in 10 pelotons op de A2 werd gereden. Op 14 september 2016 vond de tweede test plaats in België met 30 slimme voertuigen in 6 pelotons. De testrit startte bij het hoofdkantoor van Aon in Diegem, waarna via de Brusselse ring, de A12 en de N16 tot Bornem en weer terug werd gereden.

De auto’s waren allemaal uitgerust met Adaptive Cruise Control (ACC) en Lane Keeping Systems (LKS). Royal HaskoningDHV was nauw betrokken bij beide tests.

Peter Morsink, senior consultant slimme mobiliteit en verkeersveiligheid bij Royal HaskoningDHV, geeft een toelichting op de highway tests:

“De tests zijn voornamelijk bedoeld om meer bekendheid te geven aan de mogelijkheden van rijden in semi-zelfrijdende voertuigen. De testcondities en omvang van de pelotons volgden uit eerder onderzoek op de RDW testbaan in Lelystad. De tests werden uitgevoerd in rustig verkeer en bij goed weer. De optimale grootte van een peloton is 5 à 6 auto’s.

De rij auto’s vormden stabiele pelotons, ook bij snelheids- en rijstrookwisselingen. Schokgolven zijn niet waargenomen. Op het stuk met 100 km/u en trajectcontrole waren er minder verstoringen dan bij 120 km/u. De pelotons herstelden zich doorgaans vlot bij een verstoring. De pelotons reden op een natuurlijke, vrij onopvallende manier tussen het overige verkeer. Medeweggebruikers reden soms onbewust maar soepel mee middenin een peloton.

In drukker verkeer werden de pelotons regelmatig doorkruist. Met name bij 120 km/u waar de afstand tussen de opeenvolgende auto’s groter is. De snelheid waarmee de pelotons zich herstelden, verschilt per autotype. Bestuurders hoefden zelden in te grijpen. Alleen wanneer er kort voor de auto werd ingevoegd met een relatief groot snelheidsverschil.

Bestuurders met meer ervaring met de systemen voelen zich sneller comfortabel en hebben meer vertrouwen in de automatische rijfuncties van ACC en Lane Keeping dan onervaren bestuurders. Ervaren bestuurders grijpen minder vaak in en kunnen beter beoordelen wanneer ze de rijfuncties zelf weer moeten overnemen.
Als de geteste systemen goed worden gebruikt, leiden ze tot constantere snelheden en volgafstanden. Dit betekent voordelen op het gebied van comfort, verkeersveiligheid, doorstroming en emissies. We merkten dat de met constante snelheid rijdende pelotons een soort rustgevende werking ofwel homogeniserend effect hadden op het andere verkeer.

Automobilisten en andere weggebruikers zouden beter moeten worden voorgelicht – door bijvoorbeeld dealers en rijopleidingen – over de systemen die nu al op de markt zijn. Ook is het zaak dat automobilisten worden opgeleid om deze systemen op de juiste manier te gebruiken. Wij zijn in gesprek met het CBR om te bepalen hoe we het rijexamen en rijopleidingen kunnen aanpassen.

Tijdens de Vlaamse test hebben we meer in detail gekeken naar snelheden. Het valt op dat voertuigen voor in het peloton een constantere snelheid hebben dan de voertuigen achteraan. Bij de tests uit 2016 communiceerden de auto’s niet met elkaar. Als de auto’s dat wel doen via coöperatieve systemen kunnen ze beter anticiperen. Dat zal een nog grotere bijdrage leveren aan veilig, vlot, duurzaam en comfortabel verkeer. Met onze partners hebben we plannen om het komende jaar een coöperatieve test doen.

De tests zijn mooie voorbeelden van de learning by doing aanpak: ervaring opdoen in de praktijk om weloverwogen en stapsgewijs de systeemsprong naar zelfrijdende auto’s te kunnen maken. Ik ben er trots op dat Nederland hierin voorop loopt en een goed voorbeeld is voor andere landen wereldwijd”